Bộ ảnh đầy hoài niệm về ngoại thành Hà Nội đầu thập niên 90: Chùa Tây Phương, chùa Thầy cổ kính và bình yên

Khám phá làng gốm Bát Tràng, làng rắn Lệ Mật, làng tranh Đông Hồ, đền Cổ Loa, chὺa Tây Phưσng, chùa Thầy, chùa Hương… năm 1991, 1992 qua loạt ảnh của nhiếp ảnh gia Đức Hans-Peter Grumpe.

Làng rắn Lệ Mật

“Lệ Mật nằm ở ngoại ô Hà Nội, bên kia Sông Hồng. Hầu hết các gia đình sống ở đây bán thịt rắn và làm rượu rắn. Các con rắn được săn b.ắt hoặc mua từ những người nông dân trong khu vực. Chúng tôi thăm viếng một gia đình như vậy.

Đình làng Lệ Mật nhìn từ con đường làng, 1991.
Thưởng thức trà và rượu rắn.

Theo các công thức nấu ăn truyền thống, rắn từ năm loài khác nhau (kể cả rắn hổ mang) được chế biến ở đây. Trong những bình thủy tinh tròn lớn, người ta có thể nhận ra những con rắn ‘ngâm’ trong rượu gạo với các loại thảo mộc khác nhau. Rượu được dùng như một loại thuốc. Nó giúp trị bệnh thấp khớp, đau bụng, mất ăn, mất ngủ… Vâng, ai đó có thể tin vào điều này. Nhưng nó thực sự có vị khá ngon” – Hans-Peter Grumpe.

Bể nuôi rắn.
Trình diễn với rắn độc.

>>> Xem thêm: Hà Nội mộc mạc năm 1989: Bò chạy rông trên bờ hồ Giảng Võ, đường xe điện phía trước chợ Đồng Xuân

Làng gốm Bát Tràng

“Tôi đã thăm một xí nghiệp của nhà nước. Hầu hết những làm việc ở đây đều trẻ tuổi. Đó là một bầu không khí vui vẻ, dễ chịu, mọi người hát và cười vang khi làm việc. Tôi nghe nói khoảng 100 người – đa số là sinh viên tốt nghiệp của trường nghệ thuật – sẽ tìm được việc làm ở đây” – Hans-Peter Grumpe.

Khuôn được lấp đầy bằng cao lanh, sau một thời gian sấy nhất định, chúng được mở ra.
Các lò nung sử dụng than làm nhiên liệu đốt.

Làng gốm Bát Tràng nằm ven sông Hồng thuộc huyện Gia Lâm, ngoại thành Hà Nội. Tên Bát Tràng được hình thành từ thời Lê, đó là sự hội nhập giữa 5 dòng họ gốm nổi tiếng của làng Bồ Bát xứ Thanh với dòng họ Nguyễn ở đất Minh Tràng.

Tạo hình đồ gốm bằng máy.

Một lò nung được khởi động: Các thùng chứa sản phẩm đã tạo hình được xếp chồng lên nhau trong lò. Chúng sẽ được nung nóng bằng những bánh than được ốp trên tường. Sau khi chất đủ sản phẩm, lò được đóng. Đồ gốm được nung trong vài ngày trong nhiệt độ khoảng 1250°C.

Thành phẩm được đóng gói và sau đó đưa ra thị trường Hà Nội, chủ yếu bằng xe đạp, đôi khi bằng xe hơi.
Những người buôn gốm trên đường đê sông Hồng, tuyến đường từ Bát Tràng đi Hà Nội, 1991.

Di tích Cổ Loa

Cổ Loa là kinh đô của nhà nước Âu Lạc, dưới thời An Dương Vương vào khoảng thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên và của nhà nước phong kiến dưới thời Ngô Quyền thế kỷ 10 sau Công nguyên. Hiện nay, di tích Cổ Loa thuộc xã Cổ Loa, huyện Đông Anh, Hà Nội.

Đền thờ An Dương Vương ở khu di tích Cổ Loa, 1991.
Đền thờ tướng Cao Lỗ.
Trẻ em ở Cổ Loa.
Phơi gạch trên đường làng.

Chùa Tây Phương

Chùa Tây Phương (Sùng Phúc tự) là một ngôi chùa ở trên đồi Câu Lâu ở thôn Yên, xã Thạch Xá, huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội (năm 1991 thuộc tỉnh Hà Tây), cách trung tâm Hà Nội khoảng 35km. Đây là ngôi chùa mang giá trị nghệ thuật điêu khắc độc đáo với nhiều pho tượng thờ có giá trị.

Bên ngoài chùa
Tượng La Hán chùa Tây Phương.
Lò nung vôi ở Thạch Thất, Hà Tây.

Chùa Thầy

Chùa Thầy là một ngôi chùa ở chân núi Sài Sơn, huyện Quốc Oai, tỉnh Hà Tây cũ, nay là xã Sài Sơn, huyện Quốc Oai, Hà Nội, cách trung tâm Hà Nội khoảng 20 km về phía Tây Nam. Sài Sơn có tên Nôm là núi Thầy, nên chùa được gọi là chùa Thầy. Chùa được xây dựng từ thời nhà Đinh. Đây từng là nơi tu hành của Thiền sư Từ Đạo Hạnh, lúc này núi Thầy còn gọi là núi Phật Tích.

Toàn cảnh chùa Thầy.
Thủy đình ở hồ Long Chiểu.
Cầu Nguyệt Tiên.
Cầu Nhật Tiên. Hai câu cầu ngói của chùa Thầy có từ thế kỷ 16.
Khu chùa Hạ, chùa Trung và chùa Thượng nhìn từ đường lên núi.

Chùa Hương

“Nằm cách Hà Nội khoảng 60 km về phía Nam, Chùa Hương gồm nhiều chùa và đền thờ được xây dựng bên các vách đá và trong động Hương Tích. Kinh nghiệm là di chuyển khoảng 2 tiếng đồng hồ bằng thuyền từ bến Đục qua ‘Hạ Long trên cạn’, một cảnh quan huyền diệu của các núi đá vôi, kênh rạch và ruộng lúa. Sau Tết Nguyên đán, có nhiều cuộc hành hương với hàng ngàn người hành hương về đây” – Hans-Peter Grumpe.

Bến Đục, điểm khởi đầu ở Chùa Hương.
“Một số tòa chùa nằm ở nơi hẻo lánh và chỉ có thể đến được sau khi vượt một chặng đường vất vả” – Hans-Peter Grumpe.
Ruộng mía.
Những người nông dân trên ruộng lúa.
Trên suối Yến.

Làng tranh Đông Hồ

“Đông Hồ là một ngôi làng nhỏ cách Hà Nội 30 km về phía Đông. Trong nhiều thế kỷ và nhiều thế hệ, nghề làm tranh truyền thống đã tồn tại ở đây. Tuy nhiên, vào năm 1992, chỉ còn lại hai gia đình để làm nghề này, và Đông Hồ là làng duy nhất còn làm tranh Tết. Trước đây, những bức tranh năm mới này được tặng cho bạn bè và người thân để chúc họ may mắn. Chúng tôi thăm viếng nghệ nhân Nguyễn Đăng Chế, người đã cho chúng tôi biết về quá trình in tranh và từ tôi đã mua một bộ tranh và một số bức tranh rời.

Đường đến làng tranh Đông Hồ (Song Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh).
Nghệ nhân Nguyễn Đăng Chế tại xưởng tranh.

Tất cả các bức tranh được in thủ công, chủ yếu là với bốn màu. Do đó, có ít nhất bốn khối in cho mỗi bức tranh. Tất cả các vật liệu là sản phẩm từ tự nhiên, gồm màu sắc từ các loài cây và khoáng chất, giấy làm từ vỏ cây dó. Nền được tô màu trước khi in. Nội dung chủ yếu là 12 con giáp của Âm lịch: chuột, trâu, hổ, mèo, rồng, rắn, ngựa, dê, khỉ, gà, chó, lợn. Ngoài ra còn có những hình ảnh biểu tượng của hạnh phúc, những cảnh sinh hoạt hàng ngày, thậm chí là hình tượng biếm hoạ” – Hans-Peter Grumpe.

Bản in đen (phác thảo).
Bản in hoàn thiện.
Các mẫu khuôn in tranh.

Ngoại thành Hà Nội ngày nay dù có nhiều nhà cao tầng, cửa hàng mọc lên cùng với đà phát triển của Thủ đô nhưng vẫn không làm mất đi vẻ đẹp hồn hậu thôn quê của văn hóa xứ Đoài nghìn năm văn hiến.

Theo Redsvn.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *